Trang chủ/Thực hành xưởng

Chỉnh khe hở phanh và thử giữ tĩnh

Phanh chỉ làm việc đúng vào khoảnh khắc mất điện, nên mòn phanh và sự cố nguồn cấp vẫn vô hình cho đến khi một trục đứng trôi xuống. Trang này viết ra cách chúng tôi kiểm tra và thử phanh từ đầu đến cuối.

Đo nguồn cấp trước khi kết tội phanh

Nếu phanh không nhả hoặc không giữ được, đừng vội tháo bung nó ra. Hãy đo điện áp thực tế tại đầu cực phanh so với nhãn máy: tiếp điểm rơ-le bị cháy trong mạch cấp, dây dẫn nhỏ hơn chuẩn hoặc module nguồn yếu đều gây sụt áp khiến phanh chỉ mở nửa vời và chạy trong trạng thái ma sát. Sụt vượt mức cho phép thì phải sửa mạch cấp, không phải sửa phanh - đây là kiểu thay phụ tùng oan phổ biến nhất mà chúng tôi gặp.

Kỹ sư đang kiểm tra nguồn cấp và mạch phanh
Kỹ sư đang kiểm tra nguồn cấp và mạch phanh

Khe hở và momen giữ: phải đo cả hai

Má phanh mỏng dần theo thời gian sử dụng, khe hở rộng ra và momen giữ sụt xuống. Chúng tôi đo khe hở bằng căn lá và đo khả năng giữ bằng phương pháp momen, đối chiếu với số liệu xuất xưởng của từng model. Chỉ đo khe hở thôi là chưa đủ: khe hở còn trong dung sai mà momen thấp thường nghĩa là mặt ma sát đã dính dầu. Dầu mỡ làm sụp hệ số ma sát, chỉnh lại khe hở cũng không cứu được - má phanh phải vệ sinh hoặc thay mới.

Phép thử giữ tĩnh chúng tôi chạy sau mỗi lần thay

Thay phanh mà không kiểm tra thì coi như chưa thay. Tiêu chuẩn của chúng tôi: chất tải trục lên 110% định mức (đối trọng hoặc phôi), cắt điện, giữ 10 phút với đồng hồ so chỉ vào trục; không nhúc nhích, hoặc dưới mức cho phép của model, là đạt. Trong lúc thử phải rút hết người và khoanh vùng cấm bên dưới. Số liệu được ghi vào biên bản bảo dưỡng kèm mã phụ tùng phanh và ngày tháng.

Dừng ngay khi thấy những dấu hiệu này

Trục trôi chậm sau khi cắt điện, không giữ nổi khi tải nặng hơn, tiếng cọ xát bất thường hoặc mùi khét khi phanh tác động - gặp bất kỳ dấu hiệu nào là dừng trục đó ngay, chống đỡ bằng cơ khí, và không có chuyện «ráng chạy thêm một ca». Phanh đã hỏng sẽ thả rơi trục đứng; chuyện đó không có gì để thương lượng.

Ranh giới an toàn: kiểm tra khe hở và momen nghĩa là phải nhả hoặc chất tải trục - đó là công việc chuyên môn. Việc duy nhất bạn tự làm được một cách an toàn là dừng trục, giữ nguồn cắt và chống đỡ trục bằng cơ khí.